Yeni Toprak Kalite İndeks Değerlerine Göre Orman Toprak Sağlığının İzlenmesi: Kuzgun Havzası Örneği

Turgay DİNDAROĞLU, Mustafa Yıldırım CANBOLAT
2.668 1.404

Öz


Ekolojik sistemin önemli bir bölümünü oluşturan ormanların verimli bir şekilde sürdürülebilir yönetimleri,üzerinde yayılış gösterdiği toprakların kalite ve sağlığının belirlenmesi ve izlenmesi planlamanın en önemliaşamalarından birisini oluşturmaktadır. Bu araştırmanın amacı; ormanların planlanmasında ve yönetimlerinde toprakkalitesi ve sağlığının önemini ortaya koymaktır.Araştırmada fiziksel ve kimyasal toprak özellikleri (hacim ağırlığı, kaba fraksiyon, pH, toplam organik karbon,toplam nitrojen, değişebilir Na, K, Mg, Ca, Al, Mn, Fe, Ni, Cu, Zn, Cd, Pb) hakkında belirlenen eşik seviyeleridikkate alınarak, toprak sağlığının izlenmesi için toplam toprak kalite indeks değerleri (TKİ) bulunmuştur. Toprakkalitesi indeks özelliklerinin jeoistatistiksel mekânsal değişkenlik haritası “Gauissian” modeli kullanılaraküretilmiştir. Orman ve çayır alanlarının bulunduğu, kuzey bakılı eğimin ve yüksekliğin düşük olduğu, alanlardatoprak sağlığının çok iyi olduğu, özellikle mera alanlarının yüksek rakımlı, aşırı eğimli ve güney bakılı alanlarındaise toprak sağlığının bozuk olduğu tespit edilmiştir. Araştırma alanında toprağın sağlığını etkileyen kaliteparametrelerinin izlenmesi, arazi kullanım verimliliğinin sürdürülebilirliği açısından karar destek süreçlerinde etkinbir rol oynayacaktır.

Anahtar kelimeler


Orman toprağı sağlığı, Toprak kalite indeksi, Sürdürülebilirlik, Jeoistatistiksel

Tam metin:

PDF (English)


Referanslar


Amacher, M. C., O’Neill K., Perry C.H. 2007. Soil Vital Signs: A New Soil Quality Index (SQI) for Assessing Forest Soil Health. Soil Vital Signs: A New Soil Quality Index (SQI) for Assessing Forest Soil Health. Research Paper RMRSRP- 65WWW.

Brammer, J. M., Mulvane C.S. 1982. Nitrogen total. Methods of Soil Analysis Part 2. Chemical And Microbiological

Çepel, N. 1996. Toprak İlmi. İstanbul Üniversitesi Orman Fakültesi Yayınları, İ.Ü. Yayın No: 3945, O.F. Yayın No:438, İstanbul.

Dengiz, O., Bayramin İ., Usul M. 200 Kahramanmaraş Tarım İşletmesi Topraklarının Parametrik Yöntemle Kalite Durumlarının Belirlenmesi. Tarım Bilimleri Dergisi 11 (1): 45-50. DMİ, 2010. http://www.dmi.gov.tr/veridegerlendirme /il-ve-ilceleristatistik.aspx?m=Erzurum. (Erişim tarihi: 19.01.2011) Doran, J.W. 2002. Soil Healthy and Global Sustainability: Translating Science into Practice. Agriculture, Ecosystem and Environment 88, 119

Doran, J.W., Parkin T.B. 1994. Defining and Assessing Soil Quality. In: Doran JW et al. (ed), Defining Soil Quality for Sustainable Environment, SSSA Spec. Pulbl. 35, Madison, WI, 3-22.

Doran, J. W., Parkin T.B. 1996. Quantitive Indicators of Soil Quality. A minimum data set. In: Doran JW, Jones AJ (ed), Methods for Assessing Soil Quality SSSA Spec. Pulbl. 49, Madison, WI, 25-37. Gençkan, M.S. 19 Çayır-Mera (Önemi ve Yararlanma Yerleri), EÜZF Yay. No:147, Bornovaİzmir, 51s.

Gündoğan, R., Yüksel A., Akay E. A., Bozali N., Doğan O. 200 Arazi Kullanım Planlamasının Erozyon Kontrol Çalışmalarındaki Önemi: Kartalkaya Baraj Havzası Örneği. Baraj Havzalarında Ormancılık I. Ulusal Sempozyumu 29-30 Nisan Kahramanmaraş, Sf. 331-347. Isaaks, E. H., Srivastava, R. M. 1989. An Introduction to Applied Geostatistics. Oxford University Press: New York.

Johnston, K., Hoef, M., Krivoruchko, K., Lucas, N. 200 Using ArcGIS geostatistical Analyst, New York, ESRI. Hamdy, A., Lacirigniola, C., 1992. An Overwiev of Water Resources in the Mediterranean Countries. Workshop on Water Reseources: Development and Management in Mediterranean Countries, CIHEAM, IAM-B, 3-9 September, 1992, Adana, Turkey, p.1.1

Kaçar, B. 2009. Toprak Analizleri (İkinci Baskı). Nobel Yayın No: 1387, Nobel Yayın Dağıtım, Ankara.

McLean, E.O. 1982. Soil pH and lime requirement. p. 199-2 In: A.L. Page, R.H. Miller, and D.R. Keeney (ed.) Methods of soil analysis. Part 2. Agron. Monogr. 9, Am. Soc. Agron., Madison, WI.

Nelson, D.W., Sommers, L.E. 1986. Total Carbon, Organic Matter and Organic Carbono Methods of Soil Analysis. Part II. Chemical and Microbiological Properties 2nd Edition. Agronomy No: 9, Madison, Wisconsin, USA.

Öztaş, T. 2002. Assessment of Soil Quality. In: International Conference on Sustainable Land Use and Management, 10-13 June 2002, Çanakkale, 4844 Rhoades, J.D. 19 Cation Exchange Capasity. Methods of Soil Analysis. Part II. Chemical and Microbiological Properties 2nd Edition. Agronomy No: 9 Madison, Wisconsin, USA.

Tekinel, O., Kanber, R., Çetin, M., Yalbuzdağ, O., Özbek, Y., Aktaş, Ş. 19 Tarımsal Su Kaynaklarının Geliştirilmesi. Türkiye Ziraat Mühendisliği IV. Teknik Kongresi, 9-13 Ocak 1995 Ankara, T.C. Ziraat Bankası Kültür Yayınları No: 26, s. 287-308.

Tercan, A.E., Saraç, C. 1998. Maden Yataklarının Değerlendirilmesinde Jeoistatistiksel Yöntemler. JMO Yayınları, No: 48, Ankara.

Usul, M., Dilsiz, A., Tuğaç, M. G. 2006. Gökhöyük Tarım İşletmesi Topraklarının Kalite Durumlarının Değerlendirilmesi. Atatürk Üniv. Ziraat Fak. Derg. 37 (1), 21-27.